Πώς η Τεχνητή Νοημοσύνη αλλάζει τον τρόπο που τρώμε

Από: food.gr

Τον Φεβρουάριο του 2025, η Wolt δημοσίευσε την 4η ετήσια Έκθεση Διαφάνειας Αλγορίθμων — μια αναλυτική αναφορά για το πώς η τεχνητή νοημοσύνη διαμορφώνει την εμπειρία εκατομμυρίων χρηστών σε 29 χώρες, ανάμεσά τους και η Ελλάδα. Η έκθεση αποκαλύπτει πώς οι αλγόριθμοι αποφασίζουν τι βλέπεις, τι σου προτείνεται, και πώς κατατάσσονται τα εστιατόρια στην οθόνη σου. Αλλά η ιστορία της AI στο φαγητό δεν σταματά στο delivery.

Τι αποκαλύπτει η Έκθεση Wolt 2025

Η Wolt Transparency Report 2025 αποτελεί μια σπάνια περίπτωση στον κλάδο: μια εταιρεία food delivery που δημοσιεύει αναλυτικά πώς λειτουργούν οι αλγόριθμοί της. Τα βασικά ευρήματα:

• €5+ δισεκατομμύρια σε τζίρο δρομολογήθηκαν μέσω της πλατφόρμας σε τοπικές επιχειρήσεις
• 88% των επιχειρήσεων στο Wolt είναι μικρές και μεσαίες — δεν κυριαρχούν μόνο οι μεγάλες αλυσίδες
• Η πλατφόρμα χρησιμοποιεί collaborative filtering και ML-based personalization για να εξατομικεύει τις προτάσεις
• Οι αλγόριθμοι λαμβάνουν υπόψη τη τοποθεσία, το ιστορικό παραγγελιών, τις ώρες λειτουργίας και τη βαθμολογία κάθε εστιατορίου

«Πιστεύουμε ότι η διαφάνεια σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας των αλγορίθμων μας είναι ευθύνη μας απέναντι στους εμπόρους, τους courier partners και τους χρήστες μας.»
— Wolt Transparency Report 2025

Πώς η AI εξατομικεύει αυτό που βλέπεις

Η Wolt χρησιμοποιεί ένα εύληπτο παράδειγμα στην αναφορά της: τη σύγκριση δύο χρηστών, της Alice και του Bob.

Η Alice παραγγέλνει τακτικά sushi και υγιεινά γεύματα. Ο Bob προτιμά burger, πίτσα και comfort food. Αν και ζουν στην ίδια γειτονιά, η αρχική οθόνη του Wolt δείχνει σε καθέναν εντελώς διαφορετικά εστιατόρια — χωρίς κανένα να αποκλείεται, αλλά με σειρά προτεραιότητας βασισμένη στις προτιμήσεις τους.

Αυτή η τεχνολογία βασίζεται στο collaborative filtering: ο αλγόριθμος δεν κοιτάζει μόνο τι έχεις παραγγείλει εσύ, αλλά και τι παραγγέλνουν χρήστες με παρόμοιες προτιμήσεις. Αν χρήστες σαν εσένα αγαπούν ένα συγκεκριμένο εστιατόριο, είναι πιθανό να σου εμφανιστεί πιο ψηλά.

Τα κριτήρια κατάταξης

Σύμφωνα με την έκθεση, οι βασικοί παράγοντες που καθορίζουν τη σειρά εμφάνισης είναι:

• Σχετικότητα (Relevance): Πόσο ταιριάζει το εστιατόριο με τις προτιμήσεις σου
• Εγγύτητα: Απόσταση και εκτιμώμενος χρόνος παράδοσης
• Ποιότητα: Βαθμολογίες χρηστών, ποιότητα φωτογραφιών, πληρότητα μενού
• Δημοτικότητα: Τάσεις παραγγελιών σε πραγματικό χρόνο
• Διαθεσιμότητα: Ώρες λειτουργίας και χωρητικότητα κουζίνας

Σημαντικό: η Wolt δηλώνει ρητά ότι δεν πληρώνουν τα εστιατόρια για υψηλότερη κατάταξη στα organic αποτελέσματα. Οι πληρωμένες θέσεις σημειώνονται πάντα ως «Διαφήμιση».

Η AI στην κουζίνα: τα εργαλεία του food.gr

Η τεχνητή νοημοσύνη δεν αλλάζει μόνο τον τρόπο που παραγγέλνουμε φαγητό — αλλάζει και τον τρόπο που μαγειρεύουμε, επιλέγουμε και ζευγαρώνουμε γεύσεις. Στο food.gr έχουμε αναπτύξει δύο AI εργαλεία που φέρνουν αυτή την τεχνολογία στην καθημερινή σου κουζίνα:

AI Wine Pairing — Βρες το ιδανικό κρασί για κάθε γεύμα

Περιέγραψε τι θα φας ή επέλεξε ένα πιάτο, και η AI προτείνει ελληνικά κρασιά που ταιριάζουν ιδανικά. Το σύστημα λαμβάνει υπόψη τα αρώματα, τη δομή, τη λιπαρότητα του φαγητού και τα χαρακτηριστικά κάθε κρασιού. Χρησιμοποιεί δεδομένα από πάνω από 2.000 ελληνικές ποικιλίες και παραγωγούς. Δεν χρειάζεται να είσαι sommelier — η AI κάνει τη δουλειά για σένα.

AI Chef — Πες τι έχεις στο ψυγείο, βρες συνταγές

Έχεις κοτόπουλο, φέτα και λεμόνι στο ψυγείο αλλά δεν ξέρεις τι να μαγειρέψεις; Ο AI Chef αναλύει τα υλικά σου και σου προτείνει ολοκληρωμένες συνταγές — βήμα-βήμα, με χρόνους μαγειρέματος, θρεπτικά στοιχεία, ακόμα και πρόταση κρασιού. Είναι σαν να έχεις σεφ στο σπίτι σου, 24/7.

Η AI στο customer support και τις μεταφράσεις

Πέρα από τις προτάσεις εστιατορίων, η Wolt αναφέρει στην έκθεσή της πώς η AI βελτιώνει και άλλες πτυχές της εμπειρίας:

• AI-powered υποστήριξη πελατών: Chatbot που κατανοεί φυσική γλώσσα και επιλύει θέματα όπως καθυστερήσεις, λάθος παραγγελίες ή επιστροφές χρημάτων σε δευτερόλεπτα
• Real-time μεταφράσεις μενού: Αυτόματη μετάφραση μενού εστιατορίων σε πολλές γλώσσες, ώστε τουρίστες στην Αθήνα να μπορούν να παραγγείλουν εύκολα
• Εκτίμηση χρόνου παράδοσης: ML μοντέλα που υπολογίζουν τον χρόνο παράδοσης λαμβάνοντας υπόψη κίνηση, καιρό, φόρτο εστιατορίου και ιστορικά δεδομένα
• Ανίχνευση ανωμαλιών: Αλγόριθμοι που εντοπίζουν ασυνήθιστες παραγγελίες ή πιθανή απάτη, προστατεύοντας χρήστες και εστιατόρια

Personalized recommendations: το μέλλον είναι ήδη εδώ

Η εξατομίκευση δεν είναι απλά μια λέξη-κλειδί του marketing. Στην πράξη, σημαίνει ότι:

• Ένας vegan χρήστης βλέπει πρώτα εστιατόρια με φυτικές επιλογές
• Κάποιος που παραγγέλνει πάντα Παρασκευή βράδυ λαμβάνει push notification με προτάσεις pizza
• Νέα εστιατόρια με υψηλές αρχικές βαθμολογίες αποκτούν ορατότητα γρηγορότερα
• Χρήστες που αγαπούν ελληνική κουζίνα ανακαλύπτουν μικρά, τοπικά μαγαζιά που αλλιώς θα χάνονταν

Η Wolt αναφέρει ότι η χρήση collaborative filtering αύξησε την ανακάλυψη νέων εστιατορίων κατά 23% — σημαντικό στοιχείο ειδικά για μικρές επιχειρήσεις που δεν έχουν budget για marketing.

Ηθική AI: διαφάνεια και δίκαιη αντιμετώπιση

Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα σημεία της έκθεσης αφορά τη δίκαιη αντιμετώπιση των εμπόρων. Η Wolt δεσμεύεται ότι:

• Οι αλγόριθμοι δεν τιμωρούν εστιατόρια που δεν χρησιμοποιούν πληρωμένη προώθηση
• Κάθε εστιατόριο έχει πρόσβαση στα analytics του — βλέπει πώς κατατάσσεται και γιατί
• Υπάρχει minimum exposure για νέα εστιατόρια, ώστε να μπορέσουν να αποκτήσουν αξιολογήσεις
• Τα δεδομένα δεν μοιράζονται μεταξύ ανταγωνιστών

Αυτή η διαφάνεια αποτελεί πρότυπο — ειδικά σε μια εποχή που η ΕΕ θέτει αυστηρότερους κανόνες για τη χρήση AI (AI Act) και τις ψηφιακές πλατφόρμες (Digital Services Act).

Συμπέρασμα: η AI δεν αντικαθιστά, αναδεικνύει

Η τεχνητή νοημοσύνη δεν αντικαθιστά τον σεφ, τον sommelier ή τη γιαγιά που μαγειρεύει μελιτζάνα στο φούρνο. Αυτό που κάνει είναι να αναδεικνύει τη γαστρονομική εμπειρία: σε βοηθά να ανακαλύψεις ένα μικρό εστιατόριο στη γειτονιά σου, να βρεις το ιδανικό κρασί για το δείπνο σου, ή να μαγειρέψεις κάτι εντυπωσιακό με ό,τι έχεις στο ψυγείο.

Η Wolt, με την έκθεση διαφάνειάς της, δείχνει ότι η AI μπορεί να είναι ηθική, διαφανής και ωφέλιμη — τόσο για τους καταναλωτές όσο και για τις μικρές επιχειρήσεις. Και εμείς στο food.gr πιστεύουμε το ίδιο: η τεχνολογία πρέπει να υπηρετεί τη γεύση, όχι να την αντικαταστήσει.

Δοκίμασε τα AI εργαλεία μας: Wine Pairing | AI Chef